Ontdek Fra Bartolommeo Te zien in

Zaal C, D & E

Op de eerste verdieping

Fra Bartolommeo

de goddelijke renaissance

Nog te zien t/m 15 januari 2017

Koop direct een ticket

Sta niet in de rij, koop uw tickets online

Koop tickets

Ontdek de goddelijke renaissance

Museum Boijmans Van Beuningen toont van 15 oktober 2016 tot en met 15 januari 2017 de meesterwerken van Fra Bartolommeo (1473-1517), de Italiaanse kunstenaar-monnik uit Florence. Leonardo da Vinci, Rafaël, Michelangelo en Fra Bartolommeo zijn de vier belangrijkste kunstenaars van de Hoogrenaissance. Voor het eerst reizen schilderijen van Fra Bartolommeo naar Nederland, elf in totaal. In Rotterdam worden deze schilderijen na vijfhonderd jaar herenigd met 140 voorbereidende tekeningen.

Fra Bartolommeo schilderde voornamelijk religieuze voorstellingen. Dit deed hij, nadat hij monnik was geworden, vooral in het beroemde klooster van San Marco in Florence. Zijn schilderijen kenmerken zich door de heldere en harmonieuze composities. Fra Bartolommeo is vooral bekend vanwege meer dan 1.000 tekeningen die hij maakte voordat hij begon aan zijn schilderijen. De grootste collectie tekeningen van Fra Bartolommeo wereldwijd is in het bezit van Museum Boijmans Van Beuningen. Ervaar de kwaliteit van deze meesterschilder. Laat u verrassen door de bijzondere getekende voorstudies en de schilderijen waarvoor ze gebruikt werden. Elf schilderijen, variërend van een klein privé-altaar tot imposante altaarstukken van vier meter hoog, zijn het glorieuze eindresultaat. Deze tentoonstelling is exclusief in Rotterdam te zien. Rondom Fra Bartolommeo is nog tot en met 22 januari 2017 te zien in het Prentenkabinet.

Wie was Fra Bartolommeo?

Fra Bartolommeo werd in 1473 geboren als Bartolommeo Domenico del Fattorino. Hij woonde bij de Porta Romana. Bartolommeo kreeg de Toscaanse roepnaam Baccio (Bartje) met toevoeging van ‘della Porta’. Hij ging in de leer bij de schilder Cosimo Rosselli.

Lees volledige biografie
Giovanni Domenico Ferretti (1692-1768), Portret van Fra Bartolommeo, 1729. Zwart krijt, 448 x 330 mm. Rotterdam, Museum Boijmans Van Beuningen (voormalige collectie Koenigs)

Kunstschat in de collectie van Museum Boijmans Van Beuningen

Een groot deel van de tekeningen van Fra Bartolommeo zijn bewaard gebleven in twee albums. De tekeningen hebben een interessante herkomst. Na zijn dood in 1517 komen de tekeningen samen met de inventaris van het atelier in het bezit van zijn opvolger Fra Paolino da Pistoia. Daarna komen de tekeningen in handen van Suor Plautilla nelli, een schilderende non en priores van het nonnenklooster Santa Catharina van Siena, tegenover het klooster van San Marco. Na haar dood raken de tekeningen vergeten en liggen ze opgeborgen in het nonnenklooster. De verzamelaar Niccolò Gabburri ontdekt anderhalve eeuw later dat de tekeningen zich daar moeten bevinden en koopt alles. De tekeningen voegt hij samen in twee grote albums. Na de dood van Gabburri in 1742 worden zijn albums verkocht. Via een omweg komen de albums onder andere in het bezit van Koning Willem II. In 1923 worden zij aangekocht door de Haarlemse verzamelaar Franz Koenigs. De albums komen in 1935 in bruikleen in Museum Boijmans Van Beuningen als onderdeel van de Koenigs Collectie. In 1940 wordt de Koenigs Collectie aangekocht door havenbaron D.G. van Beuningen en door hem aan het museum geschonken.

Schilderijen en tekeningen Fra Bartolommeo

Het tekenatelier toen en nu

Fra Bartolommeo bestudeerde ter voorbereiding van zijn schilderijen figuren in diverse lichaamshoudingen, met aandacht voor de plooival van gewaden. Daarnaast tekende hij detailstudies van ledematen en hoofden, waaronder enkele portretten. Fra Bartolommeo maakte hiervoor gebruik van een levensgrote ledenpop: een houten figuur met afneembare onderdelen en beweegbare gewrichten. Dit is bekend omdat in de atelierinventaris van 1517 twee ledenpoppen worden genoemd. Ook was- en kleimodellen van kindertjes (voor het Christuskind of engeltjes) en losse ledematen werden gebruikt door Fra Bartolommeo. Over de ledenpop werden gewaden gedrapeerd om zo nauwkeurig mogelijk de plooival en de lichtwerking te kunnen tekenen.

De in Rotterdam woonachtige kunstenaar Iwan Smit (1989) heeft hier drie maanden lang aan een groot schilderij gewerkt met assistenten en met het publiek. Het project is gebaseerd op Fra Bartolommeo’s beroemde ‘Pala del Gran Consiglio’ een altaarstuk dat hij in 1510-1513 in opdracht van de stadsregering heeft geschilderd (cat. 9B). Zoals het schilderij van Fra Bartolommeo een eerbetoon aan Florence als vrije en democratische republiek moest zijn, is Iwan Smits schilderij bedoeld als een glorificatie van de multiculturele havenstad Rotterdam.

Fra Bartolommeo werkte in zijn atelier met een team van leerlingen en assistenten aan grote opdrachten. In dit hedendaagse kunstenaarsatelier werkten bezoekers en assistenten mee aan het schilderij. Hierbij is de werkwijze van Fra Bartolommeo gevolgd. Alle stappen in het proces zijn aan bod gekomen: van compositie- en figuurstudies tot overzetting op het paneel en het afschilderen in kleur. Nu is hier het eindresultaat te zien, samen met een selectie van de mooiste tekeningen.

Timelapse Iwan Smit – voorstudie Portunus

Iwan Smit maakt een studie op papier waarin Portunus (de god der havens en rivieren) met acryl en krijt in monochrome is opzet. Dit ter voorbereiding op het schilderij waar eind november de eerste hand aan gelegd zal gaan worden. Bekijk de timelaps, 3,5 uur in 0.44 seconden gestopt.

Meer informatie

Het kunstenaarsatelier

Hier geeft Boijmans u een kijkje in het kunstenaarsatelier van Iwan Smit. Regelmatig plaatst Boijmans een video met daarin de vorderingen van het monumentaal schilderij.

Rondom Fra Bartolommeo

Museum Boijmans Van Beuningen bezit een vooraanstaande collectie Italiaanse tekenkunst. Hoogtepunten zijn zeldzame vijftiende- en zestiende-eeuwse tekeningen van onder andere Donatello, Fra Angelico, Giovanni en Gentile Bellini, Leonardo da Vinci, Rafaël en Michelangelo. De collectie heeft een zwaartepunt in het eerste kwart van de zestiende eeuw, waaronder de enige tekening van Giorgione ter wereld, de enige eigenhandige tekening van Leonardo da Vinci in Nederland en de grootste collectie tekeningen van Fra Bartolommeo.

Tijdens de tentoonstelling 'Fra Bartolommeo - de goddelijke renaissance' toont Museum Boijmans Van Beuningen in het Prentenkabinet een selectie van vijftiende- en zestiende-eeuwse tekeningen en prenten. Hier toont Boijmans voornamelijk Italiaanse voorlopers en tijdgenoten van Fra Bartolommeo en werken die verband houden met de hoofdtentoonstelling, waaronder zijn twee portretten van Michelangelo.



Catalogus

Bij de tentoonstelling verschijnt een rijk geïllustreerde catalogus (een Nederlandse en een Engelse editie) waarin alle tentoongestelde werken worden gepresenteerd, verdeeld over de vijf fasen van Fra Bartolommeo’s artistieke loopbaan. De catalogus is uitgegeven door Museum Boijmans Van Beuningen en te koop in de museumwinkel, via webshop.boijmans.nl en in de boekhandels.

  • Catalogus (NL)
  • Fra Bartolommeo – de goddelijke renaissance

  • Auteur, Nederlands
  • €34,95
  • Bestellen

Activiteitenkalender

Tijdens de tentoonstelling organiseert het museum een breed programma voor jong en oud.

Donderdag 5 januari
15.30 – 17.00 uur
Finissage Iwan Smit

De Rotterdamse kunstenaar Iwan Smit (27) werkte de afgelopen maanden samen met het publiek in de tentoonstelling 'Fra Bartolommeo - de goddelijke renaissance' aan een vier meter hoog schilderij. Op donderdag 5 januari van 15.30-17.00 uur presenteert hij in het kunstenaarsatelier in de tentoonstelling het eindresultaat en geeft hij hierop een toelichting. Albert Elen, conservator van de tentoonstelling is hierbij ook aanwezig en vertelt over het werk van Fra Bartolommeo en de manier waarop Iwan Smit dat vertaalt naar het nu.

Meer informatie
Zondag 8 januari
11:00 - 17:00 uur
Boijmans voor jong en oud

Voor jong en oud pakt het museum extra uit tijdens de familiedag op de laatste dag van de kerstvakantie, met rondleidingen en verschillende workshops.

Meer informatie
Zondag 15 januari
14:00 - 15:00 uur
Het geluid van de zestiende eeuw

Florence was al in de veertiende eeuw een belangrijk centrum voor muziek in Europa. De geschiedenis leert ons dat muziek een belangrijk onderdeel was.

Meer informatie
En nog veel meer

Elke woensdag kunt u tijdens lunchtijd in het museum kunst kijken met een museummedewerker. Vaak wordt er gesproken over één kunstwerk: een oefening in kijken. De stoeltjes staan voor u klaar!

Inschrijven Aanmelden nieuwsbrief

Verrijk uw bezoek

Groepsbezoek

Komt u met een groep? Boek dan een rondleiding door een van onze museumdocenten. In een uur wordt u langs alle hoogtepunten van de tentoonstelling geleid.
Boek nu

Multimediatour

Haal alles uit de tentoonstelling met de multimediatour. Ontdek het meesterschap van Fra Bartolommeo door de tekeningen en schilderijen in de tentoonstelling. De mulitmediatour neemt u mee langs alle hoogtepunten. De audiotour is te huur voor € 3.00 bij de ingang van de tentoonstelling.

Buon appetito!

Schuif tijdens uw bezoek zeker aan bij het Paviljoen, het restaurant van Boijmans. De menukaart is vanwege Fra Bartolommeo – de goddelijke renaissance in Italiaanse sferen. Geniet van de sprankelende limonade’s van San Pellegrino, een biologische pommodorisoep en heerlijke lunchgerechten. Download hier alvast de menukaart. Het Paviljoen vindt u op de begane grond, net voor de collectie vormgeving. Buon appetito!
Menukaart (pdf)

Blijf op de hoogte

Meld u aan voor de nieuwsbrief en blijf op de hoogte van al het nieuws rondom Fra Bartolommeo en de andere tentoonstellingen in Museum Boijmans Van Beuningen.


Inschrijven

Koop direct een ticket

Bestel online uw ticket en loop direct door naar de tentoonstelling. Met dit ticket krijgt u toegang tot de tentoonstelling Fra Bartolommeo – de goddelijke renaissance en de rest van het museum.

Koop tickets

Het najaar van Boijmans

In Museum Boijmans Van Beuningen is in het najaar van 2016 voor iedereen wat te beleven. Naast de tekeningen en schilderijen van Fra Bartolommeo maakt het museum voor het eerst in haar bestaan een tentoonstelling voor kinderen. Ook viert het museum het 100-jarig bestaan van het toonaangevende ontwerpbedrijf Gispen.